India’s Virtual Water Crisis
0
0
India’s Virtual Water Crisis
వర్చువల్ వాటర్ ఎగుమతి సంక్షోభం
-
వర్చువల్ వాటర్ ఎగుమతి అనేది వ్యవసాయ ఉత్పత్తుల ద్వారా ప్రత్యక్షంగా కాకుండా, వాటిలో వినియోగించిన నీటిని దేశం వెలుపలకు పంపడాన్ని సూచిస్తుంది.
-
భారతదేశం ప్రపంచంలోనే అతిపెద్ద బియ్యం ఎగుమతిదారుగా మారడం వల్ల, తీవ్రమైన నీటి కొరత ఉన్న ప్రాంతాల నుంచి కూడా భారీగా భూగర్భజలాలు “ఎగుమతి” అవుతున్నాయి.
-
బియ్యం సాగుకు కిలోకు సగటున 3,000–4,000 లీటర్ల నీరు అవసరం అవుతుంది, ఇది అర్ధవన ప్రాంతాలైన పంజాబ్, హర్యానాలకు అస్థిర నమూనాగా మారింది.
-
భారతదేశం ఏటా 20 మిలియన్ టన్నులకుపైగా బియ్యం ఎగుమతి చేస్తూ, సుమారు 24,000 మిలియన్ క్యూబిక్ మీటర్ల వర్చువల్ వాటర్ను కోల్పోతోంది.
-
MSPలు, ఉచిత విద్యుత్ సబ్సిడీలు రైతులను బియ్యం సాగుపై ఆధారపడేలా చేసి, భూగర్భజలాల అధిక వినియోగానికి దారితీస్తున్నాయి.
-
గ్రీన్ రివల్యూషన్ కాలంలో అమలు చేసిన ఆహార భద్రతా విధానాలు, నేటి నీటి కొరత పరిస్థితులకు అనుగుణంగా సవరించబడలేదు.
-
ఫలితంగా పంజాబ్–హర్యానాలలో భూగర్భజల మట్టం తీవ్రంగా పడిపోయి, బోర్వెల్ లోతులు 200 అడుగుల వరకు పెరిగాయి.
-
దీని వల్ల రైతుల వ్యయం పెరిగి, అప్పులు, ఆర్థిక ఒత్తిడి పెరుగుతున్నాయి.
-
వర్షాలు సక్రమంగా ఉన్నా కూడా అధిక ఉపసంహరణ వల్ల aquifer recharge జరగడం లేదు.
-
ప్రభుత్వ పథకాలు ఉన్నప్పటికీ, రాజకీయ సున్నితత్వం, ఆదాయ అనిశ్చితి, అమలు లోపాలు సమస్యగా ఉన్నాయి.
-
భవిష్యత్తులో MSP సంస్కరణలు, పంట వైవిధ్యీకరణ, నీటి ధరల యథార్థీకరణ, వాణిజ్య–నీటి విధానాల సమన్వయం అత్యవసరం.
India’s Virtual Water Crisis
Q1. “వర్చువల్ వాటర్ ఎగుమతి” అనే భావనను సరైనంగా వివరించేది ఏది?
A) నీటిని నేరుగా ఇతర దేశాలకు పంపడం
B) వర్షపు నీటి నిల్వల ఎగుమతి
C) వ్యవసాయ ఉత్పత్తుల్లో అంతర్భాగమైన నీటి ఎగుమతి
D) నదీజలాల అంతర్జాతీయ పంచకం
🦁 View Answer & Explanation
✓ Correct: C
📖 Explanation: పంట ఉత్పత్తిలో వినియోగించిన నీరు ఉత్పత్తితో పాటు ఎగుమతి అవుతుంది.
Q2. భారత బియ్యం ఎగుమతులు భూగర్భజల సంక్షోభాన్ని ఎందుకు పెంచుతున్నాయి?
A) బియ్యం తక్కువ నీటితో పండుతుంది
B) బియ్యం ప్రధానంగా వర్షాధార పంట
C) బియ్యం అత్యంత నీటి వినియోగ పంట
D) బియ్యం ఎగుమతి పరిమాణం తక్కువ
🦁 View Answer & Explanation
✓ Correct: C
📖 Explanation: బియ్యం అధిక నీటిని వినియోగించి భూగర్భజలాలపై ఒత్తిడి పెంచుతుంది.
Q3. పంజాబ్–హర్యానాలలో బియ్యం సాగు అధికంగా ఉండడానికి ప్రధాన విధాన కారణం ఏది?
A) వర్షపాతం అధికం
B) అంతర్జాతీయ ఒప్పందాలు
C) MSPలు మరియు ఉచిత విద్యుత్
D) భూగర్భజల నియంత్రణ
🦁 View Answer & Explanation
✓ Correct: C
📖 Explanation: ధర హామీలు, సబ్సిడీలు రైతులను బియ్యం వైపు మళ్లిస్తున్నాయి.
Q4. వర్చువల్ వాటర్ ఎగుమతులు ఏ విధంగా అంతర్-తరాల అసమానతను సృష్టిస్తున్నాయి?
A) ప్రస్తుత రైతుల ఆదాయం తగ్గించడం
B) భవిష్యత్తు నీటి భద్రతను తాకట్టు పెట్టడం
C) పన్నుల భారాన్ని పెంచడం
D) ఆహార దిగుమతులను పెంచడం
🦁 View Answer & Explanation
✓ Correct: B
📖 Explanation: నేటి ఎగుమతులు రేపటి నీటి లభ్యతను తగ్గిస్తాయి.
Q5. వర్చువల్ వాటర్ సంక్షోభానికి దీర్ఘకాలిక పరిష్కారం ఏది?
A) బియ్యం ఎగుమతుల పెంపు
B) పంట వైవిధ్యీకరణకు దీర్ఘ ఆదాయ హామీ
C) బోర్వెల్ లోతు పెంపు
D) MSP మరింత పెంపు
🦁 View Answer & Explanation
✓ Correct: B
📖 Explanation: ఆదాయ భద్రత లేకుండా రైతులు పంట మార్పు చేయరు.
Q6. భారత ఎగుమతి విధానంలో నీటి వ్యయాన్ని కలపడం ఎందుకు అవసరం?
A) వాణిజ్య లోటు తగ్గించడానికి
B) ఎగుమతులపై పన్నులు పెంచడానికి
C) పర్యావరణ వ్యయాన్ని అంతర్గతీకరించడానికి
D) దిగుమతులను ప్రోత్సహించడానికి
🦁 View Answer & Explanation
✓ Correct: C
📖 Explanation: నీటి వినియోగం కూడా ఒక ఆర్థిక వ్యయం.
Q7. NAQUIM 2.0 యొక్క ప్రధాన లక్ష్యం ఏమిటి?
A) నదుల అనుసంధానం
B) శాస్త్రీయ aquifer మ్యాపింగ్
C) ఉప్పునీటి శుద్ధి
D) డ్యాముల నిర్మాణం
🦁 View Answer & Explanation
✓ Correct: B
📖 Explanation: భూగర్భజల నిర్వహణకు శాస్త్రీయ సమాచారం అందిస్తుంది.
Q8. Direct Seeded Rice (DSR) యొక్క ప్రధాన ప్రయోజనం?
A) దిగుబడి తగ్గింపు
B) నీటి వినియోగం 15–20% తగ్గింపు
C) ఎరువుల వినియోగం పెంపు
D) మట్టినష్టం పెంపు
🦁 View Answer & Explanation
✓ Correct: B
📖 Explanation: నీటి సమర్థ వినియోగానికి ఇది సహాయపడుతుంది.
Q9. వర్చువల్ వాటర్ సంక్షోభం ఏ రంగాల సమన్వయాన్ని కోరుతుంది?
A) వ్యవసాయం మాత్రమే
B) నీటి విధానం మాత్రమే
C) వ్యవసాయం–నీరు–వాణిజ్యం
D) పరిశ్రమ–సేవలు
🦁 View Answer & Explanation
✓ Correct: C
📖 Explanation: వాణిజ్య నిర్ణయాలు నీటి భద్రతపై ప్రభావం చూపుతాయి.
Q10. బియ్యం ఎగుమతుల విజయం ఎందుకు “దాగిన సంక్షోభం”గా చెప్పబడుతుంది?
A) ఆదాయం తక్కువగా ఉండటం వల్ల
B) పర్యావరణ వ్యయం కనిపించకపోవడం వల్ల
C) దిగుమతులు పెరగడం వల్ల
D) ధరలు తగ్గడం వల్ల
🦁 View Answer & Explanation
✓ Correct: B
📖 Explanation: నీటి నష్టం తక్షణంగా కనిపించదు కానీ దీర్ఘకాలంలో తీవ్రమైనది.
Share this content:
